Mùi hương ngày Tết luôn là thứ in đậm trong tâm khảm mỗi người dân Việt. Từ suy nghĩ đó, tôi tìm đến làng nghề truyền thống Cao Thôn – nơi làm hương xạ nổi tiếng toàn miền Bắc ở xã Bảo Khê, thành phố Hưng Yên trong dịp cuối năm. 

Dọc theo tỉnh lộ 378, hướng Long Biên – Xuân Quan nối thẳng với làng gốm Bát Tràng nức tiếng, băng qua những vườn cây cảnh và cây ăn quả xanh ngát cả một triền đê ven sông Hồng, tôi ghé thăm làng nghề truyền thống Cao Thôn trong một ngày nắng vàng hanh hao.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Làng Cao Thôn hiện lên với vẻ trầm mặc.

Làng Cao Thôn nằm khép mình giữa những xa lộ chạy vào thành phố Hưng Yên, chỉ cách trung tâm thành phố chừng 3 km. Rất dễ nhận ra lối đi vào làng nhờ hai biển hiệu lớn đánh dấu địa phận làng hương Cao Thôn được dựng trang trọng ngay bên đường quốc lộ. Ven đường là những cửa hiệu bán hương đủ loại.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Biển hiệu lớn đánh dấu địa phận làng hương Cao Thôn được dựng trang trọng ngay bên đường quốc lộ

Làng Cao Thôn còn mang đậm những nét rất riêng của làng quê Việt với những ngôi nhà cổ và không gian yên bình. Tôi như lạc vào một thế giới khác, bỏ lại sau lưng con đường quốc lộ đầy bụi băm và ồn ã. Tôi quyết định gửi xe ở một nhà dân ven đường sau đó đi bộ vào làng.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Nhìn từ ngoài vào, nhà nào cũng phơi hương khắp sân.

Tôi không mất quá nhiều thời gian để được chụp những bức ảnh đầu tiên, bởi hương được bày phơi khô khắp nơi, từ hương vòng, hương trầm đến hương nén. Màu vàng nâu, đỏ tươi của các loại hương kết hợp với màu xanh cây lá và nền trời xanh thẳm tạo nên một bức tranh sống động, khiến ai được chiêm ngưỡng cũng phải ngẩn ngơ.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Hương được bày ra phơi khô khắp nơi trong làng.
Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Từ nhang vòng…
Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
… trầm hương…
Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
… đến hương nén.
Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Những màu sắc ấy hòa quyện với màu xanh cây cỏ, tạo nên bức tranh thật đẹp.

Loanh quanh một hồi, tôi ghé thăm một xưởng làm hương để tìm hiểu thêm về nghề truyền thống này. Xưởng không lớn, nhưng có khu sân phơi rất hoành tráng. Nhìn thấy người phụ nữ đang rải hương lên các tấm phên để phơi, tôi lân la hỏi chuyện thì được biết dân làng chỉ phơi hương trong những ngày nắng, còn lại phải sấy khi trời mưa hay âm u. Và thường thì chẳng ai muốn phải sấy hương, bởi việc đó sẽ khiến hương mất đi mùi đặc trưng. Nắng tự nhiên luôn là thứ hoàn hảo nhất.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Người phụ nữ đang rải hương lên các tấm phên để phơi.
Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Nắng tự nhiên là “người bạn” tuyệt vời nhất với những nén hương.

Câu chuyện tiếp tục với nguyên liệu làm hương. Được biết hương xạ ở làng nghề truyền thống này đã có từ rất lâu đời và những con người hiện tại đang tiếp nối những gì đã được làm trong quá khứ, chứ chưa thêm thắt hay tạo ra những mùi mới cho hương. Gần 30 loại thảo mộc được dùng để làm hương, trong đó đa phần là các vị thuốc bắc. Chính điều này khiến hương làng Cao Thôn luôn có được mùi rất đặc trưng và không gây hại như những cơ sở sản xuất bằng hương liệu.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Hương ở đây được làm từ 30 nguyên liệu thiên nhiên khác nhau, mang một mùi thơm đặc trưng mà không gây hại.

Tôi cũng được chiêm ngưỡng hoạt động của một chiếc máy nhúng hương, nhà nào cũng sử dụng, phát ra tiếng kêu như máy khâu. Người thợ cầm chân nhang đã được nhuộm đỏ phía dưới đưa vào một đầu chiếc máy và ở đầu bên kia sẽ tuồn ra một nén hương thành phẩm và chờ mang đi phơi. Công việc có vẻ nhàm chán nhưng đòi hỏi sự chính xác và tập trung, cùng với đó là cái tâm phải luôn hướng đến sự hoàn hảo và trung thực, bởi với người làng Cao Thôn, đây là công việc liên quan đến tâm linh.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Mỗi nén hương đều chứa đựng sự tỉ mẩn và tình yêu nghề của những người thợ lành nghề.

Một vài lưu ý khi đến làng hương Cao Thôn

– Không phải là một làng nghề truyền thống có thể dễ dàng triển khai du lịch như làng Bát Tràng vì tính đặc thù, thế nên làng Cao Thôn vẫn giữ được sự mộc mạc, từ cảnh vật đến con người. Bạn có thể đi quanh chụp ảnh thoải mái mà không gặp phải ánh mắt khó chịu của chủ nhà hay những người trong làng. Tuy vậy nếu muốn vào tận bên trong sân phơi, bạn cũng nên xin phép.

– Làng hương Cao Thôn rất hợp với những ai yêu thích nhiếp ảnh nghệ thuật, muốn nâng cao kỹ năng chụp ảnh phong cảnh, tĩnh vật. Để có thể thấy được toàn bộ vẻ đẹp của khu làng, hãy đến đây vào những ngày nắng. Việc đi theo nhóm quá lớn có vẻ không phải là một ý tưởng tốt, bởi không gian nơi đây tương đối hẹp. Hãy giữ sự thanh bình bằng việc không nên nói chuyện quá to.

– Để gửi xe và có thể dạo bộ quanh làng, bạn hãy hỏi và gửi ở những nhà dân dọc đường quốc lộ. Trong làng không có quán ăn nên hãy chuẩn bị đồ ăn trưa mang theo, hoặc di chuyển lên thành phố Hưng Yên ăn trưa sau khi thăm thú xong.

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Bạn sẽ phải mê mẩn với mùi hương dễ chịu và thích thú với nét cổ kính của làng nghề cổ.

Cách di chuyển đến làng hương Cao Thôn

– Xe máy: Bạn có thể chạy xe máy trong 2 tiếng, với khoảng cách từ trung tâm Hà Nội đến làng Cao Thôn là 57 km, đi theo hướng đơn giản nhất là qua cầu Chương Dương sau đó rẽ vào tỉnh lộ 378, hướng Long Biên – Xuân Quan rồi đi thẳng là tới.

– Xe buýt: Bắt xe buýt đi Hưng Yên từ bến xe Nước Ngầm hoặc bến xe Giáp Bát với các tuyến 205, 208. Tại địa phận làng Cao Thôn có một điểm dừng xe. 

Nét trầm mặc ngày Tết ở làng nghề truyền thống Cao Thôn - Traveloka Golocal
Để có một nén hương đẹp và thơm, ngoài những công thức sẵn có thì còn phải có cái tâm sáng của những người thợ.

Chuyến đi chỉ vỏn vẹn trong một buổi sáng nhưng đã giúp tôi học và hiểu nhiều điều. Rằng để làm ra một nén hương bé nhỏ cần không chỉ một bàn tay khéo léo mà phải có một cái tâm sáng. Có như thế, hương vị Tết của những ngày xưa, mà đỉnh cao là mùi hương trầm của tối ba mươi và sáng mùng một sẽ thơm và dễ chịu hơn vào khoảnh khắc giao mùa thiêng liêng ấy. 

Tác giả: Mai Minh Đức 

*Bài viết tham gia chương trình Traveloka Golocal.

Traveloka Golocal là chương trình viết blog giới thiệu những địa điểm đẹp trên khắp đất nước Việt Nam. Đây là cơ hội tuyệt vời để quảng bá du lịch địa phương đến mọi người.Với mỗi bài viết đạt yêu cầu bạn sẽ nhận ngay 800.000 VND và cơ hội làm Cộng tác viên với Traveloka.Thông tin chi tiết về chương trình xem tại: https://www.traveloka.com/vi-vn/golocal
Bạn thấy bài viết này như thế nào ?